WERELD & DENKEN
 
 

Bronnen bij Rijnlandse investeringsfonds: voorbeelden

29 apr.2009

Hoewel het idee van een staatsfonds vloeken in de kerk is, beseft men natuurlijk wel degelijk wat voor essentiŽle zaken zo'n fonds kan doem. Alleen formuleert men het dan private termen:


Uit: De Volkskrant, 24-01-2009, van verslaggever Wouter Keuning

Investeringsfonds wil nationale kanpioenen laten uitgroeien tot grote multinationals

'Nederlandse toppers moeten multinational worden'

Interview Hans van Ierland | Nederlandse groeibedrijven worden gehinderd door een kleine thuismarkt.


‘Investeren in de marktleiders van morgen.’ Met die ambitie richtte Hans van Ierland (49) met onder anderen Alexander Ribbink, de marketeer achter het succes van TomTom, in oktober 2008 Holland Private Equity (HPE) op. De investeringsmaatschappij richt zich op technobedrijven die de stap willen maken van een omzet van 20 miljoen naar 200 miljoen euro. In jargon: late stage growth.
    Hoewel zich sinds de start al tweehonderd ‘potentieel zeer interessante bedrijven’ meldden bij HPE, is er nog veel missiewerk te verrichten. Van Ierland: ‘De markt voor investeringen in bedrijven in deze groeifase is in Nederland nog zeer onvolwassen. We moeten aan iedereen uitleggen wat we doen. In de Verenigde Staten en in het Verenigd Koninkrijk is dat al tien jaar niet meer nodig.’

Het barst in Nederland toch van de investeringsmaatschappijen?
‘Het probleem is dat alles wat met investeringen te maken heeft op ťťn hoop wordt gegooid. Er wordt bijvoorbeeld geen onderscheid gemaakt tussen private equity en hedgefondsen. Ook de verschillende groeifases waarin bedrijven zitten, worden niet onderscheiden, terwijl die cruciaal zijn voor de keuzes die gemaakt moeten worden. We zitten nu aan tafel met pensioenfondsen en andere institutionele beleggers om geld op te halen. Zelfs aan hen moeten we dit nog uitleggen.’   ...


Red.:   Dat ophalen van geld is niet nodig als er een Rijnlands investeringsfonds bestaat dat dit soort taken uitvoert - dat geld komt dan namelijk van de overheid.
    Het artikel geeft ook uitvoeringsdetails:
 

  Kunt u kort uitleggen wat HPE doet?
‘Technologiebedrijven kennen vijf groeifasen. In de eerste fase is er alleen een ondernemer met een idee. Daarna volgt de fase dat er een product is, maar verder nog niets. In de derde fase zijn er klanten en wordt de productie uitgebreid. In de vierde fase moet een bedrijf de stap maken van een omzet van zo’n 20 miljoen euro naar 200 miljoen omzet. Wij investeren in Nederlandse technologiebedrijven in deze fase en wij zijn het enige fonds dat dat doet. Dat komt mede door het feit dat voor veel Nederlandse partijen de investeringen te groot zijn. Tegelijkertijd komen grote buitenlandse partijen voor deze bedragen hun bed niet uit. In de vijfde en laatste fase gaat het overigens alleen nog om verdere groei door productie-uitbreiding. Dat is relatief eenvoudig te realiseren door er meer geld in te stoppen.’

Wat is er zo cruciaal aan die vierde fase?
‘Voor Nederlandse bedrijven geldt bijna altijd dat ze in die fase tegen de nadelen van een kleine thuismarkt aanlopen. Ze zijn dan een ‘lokale kampioen’, maar om door te groeien zullen ze moeten internationaliseren. Strategische keuzes zijn dan belangrijk. Wij helpen ze daarbij met geld en kennis.’


Red.:   Maar ook hier breekt nood de wet:


Uit: De Volkskrant, 16-04-2009.

'Industriebank kan met lage rente bedrijven wel helpen'

Voorstel burgemeester Rob van Gijzel om tij te keren.

Burgemeester Rob van Gijzel van Eindhoven pleit voor de instelling van 'een industriebank' om de afzet van exporterende technologische bedrijven te stimuleren. Vanwege de financiŽle crisis zijn de meeste banken zeer terughoudend met de financiering van transacties en berekenen ze torenhoge rentetarieven.
    'Zo'n industriebank kan bijvoorbeeld een afnemer van een chipmachine van ASML geld lenen tegen een lager rentetarief en onder garantie van de overheid, waardoor de transactie daadwerkelijk tot stand komt en de economie weer op gang wordt geholpen', aldus de PvdA-burgemeester.   ...
    De industriebank is een van de maatregelen die Van Gijzel samen met enkele captains of industry in de regio Eindhoven voorstelt om de crisis te lijf te gaan. Zuidoost-Brabant wordt vanwege het industriŽle karakter en de exportoriŽntatie van zijn bedrijven zwaar getroffen door de recessie. ...
    ... De rijksoverheid heeft wel miljarden gestopt in de banken, maar daarmee zijn de productiebedrijven niet gebaat. Zij stuiten volgens Van Gijzel op klanten die wel willen, maar niet kunnen kopen omdat ze de financiering niet rondkrijgen.
    De Eindhovense burgemeester ziet bij de vorming van een industriebank een rol weggelegd voor de grote banken ABN Amro, ING en Rabobank. Volgende week praat hij daarover met topman Gerrit Zalm van ABN Amro.


Red.:   De ideologie die een staats investeringsbank tegenhoudt heeft direct de kredietcrisis veroorzaakt. Die kredietcrisis leidt ertoe dat private anken gesteund worden met staatsgeld - oftewel: de staat heeft een bankeninvesteringsbank. En die private banken die gesteund worden door de staatsbankeninvesteringsbank weigeren in bedrijven te investeren.
    Het is driedubbel van de pot gerukt.
    Het voorstel van Van Gijzel om die private banken in te schakelen is dan ook het toppunt van naÔviteit.
    Deze situatie roept om een staatstindustrie-investeringsbank. Een Rijnlands investeringsfonds.
    Eigenlijk is al een aanzet gegeven:


Uit: De Volkskrant, 25-06-2009, van verslaggever Douwe Douwes

Kamer wil beheer staatsbanken in aparte stichting

Stichting moet schijn wegnemen dat Bos als bankbestuurder fungeert ...

De Tweede Kamer wil het eigendom van Fortis en ABN Amro op grotere afstand van het ministerie van FinanciŽn plaatsen. Een meerderheid van CDA, PvdA en VVD wil dat minister Bos een agentschap tussen hemzelf en de staatsbanken plaatst, die de aandelen moet gaan beheren.
    Bos wilde er lange tijd niet aan om het beheer van de banken buiten zijn departement te plaatsen. Hij wilde niet door de Kamer afgerekend worden op besluiten van de banken, zonder dat hij daarop veel invloed kon uitoefenen. Vorige week liet Bos in een debat echter doorschemeren dat hij zijn verzet tegen een agentschap zou kunnen staken. Binnen enkele dagen zal hij een brief naar de Kamer sturen waarin hij een voorstel doet.
    De Kamer redeneert juist dat Bos minder kwetsbaar is als een stichting of agentschap op afstand de aandelen beheert. Dat voorkomt de schijn dat Bos een soort bankbestuurder is.
    Ook andere landen, waaronder Groot-BrittanniŽ, hebben het eigendom van staatsbanken in een aparte stichting ondergebracht.   ...


Red.:   En een bijzonder goede reden om dit als staat te regelen is dit:


Uit: De Volkskrant, 25-06-2009, door Yvonne Hofs

Banken steeds strenger Of toch niet? Wel? Ehh??

Nederlandse banken doen steeds moeilijker als klanten, zowel consumenten als bedrijven, om een lening vragen. De banken geven dit zelf toe, blijkt uit nieuwe kwartaalcijfers van toezichthouder De Nederlandsche Bank (DNB).
    In de eerste drie maanden van dit jaar heeft 80 procent van de banken de acceptatiecriteria voor kredieten aan bedrijven verscherpt. En 83 procent van de banken werd strenger voor klanten die langskwamen voor een woonhuishypotheek. De meeste banken zeggen dat ze ook dit kwartaal het uitleenbeleid aan zullen scherpen.
    DNB vraagt Nederlandse banken elk kwartaal naar de ontwikkeling van hun kredietvoorwaarden. De nieuwe enquÍteresultaten werden woensdag gepubliceerd.
    De strikte houding van de banken jegens hun klanten is niet iets van de laatste tijd. Uit de DNB-cijfers blijkt dat de banken al twee jaar bezig zijn de teugels aan te halen. Sinds juli 2007 hebben de banken elk kwartaal, zonder uitzondering, hun acceptatiecriteria opgeschroefd.
    Die timing is waarschijnlijk niet toevallig. In de zomer van 2007 begon de kredietcrisis in de Verenigde Staten en kregen ook de Nederlandse banken de eerste verliezen op gammele Amerikaanse hypotheekleningen voor hun kiezen.
    Enfin, de banken worden dus strenger en strenger en strenger, zo rapporteren ze aan hun toezichthouder.   ...


Red.:   Kortom: de banken gedragen zich als de spreekwoordelijke verzekeraar die je geleende paraplu terugeist als het gaat regenen.
    Omdat de banken deze essentiŽle functie niet vervullen: steun geven aan het bedrijfsleven op het moment dat het nodig is, moet een overheidsinstelling dat dus doen.
    Een typisch voorbeeld van een markt die om een investeringsfonds vraagt, gezien het maatschappelijke belang:


Uit: De Volkskrant, 22-08-2009, van verslaggever Michael Persson

China dringt markt zonne-energie binnen

Na aantalgouden jaren stort Europese zonnecelindustrie in | China en VS beschuldigd van protectionisme

Tussentitel: De zonnemarkt is een typisch voorbeeld van de varkenscyclus

‘Koop Europese waar’ – met zo’n clausule zou de Europese zonnecelindustrie moeten worden gered. Daartoe riep Frank van Asbeck, bestuursvoorzitter van de Duitse zonnecelfabrikant Solarworld, vrijdag op.
    Van Asbeck beschuldigt China en de Verenigde Staten van vergelijkbaar protectionisme. Bovendien zou China zonnecellen onder de kostprijs dumpen op de Europese markt.
    Van Asbeck is vooral bekend van zijn voornemen vorig jaar het noodlijdende Opel te kopen. Nu kampt hij zelf met problemen, zoals de hele zonne-energie-industrie. Na een paar jaar van razendsnelle groei stort de markt nu in door de dalende vraag en een groeiend aanbod, met name uit China.
     Afgelopen weken kwamen de grote Duitse fabrikanten met dramatische halfjaarcijfers. Q-cells, de grootste Europese zonnecelproducent uit de ‘Solar Valley’ in de buurt van Leipzig, meldde een verlies van 70 miljoen euro. Het sluit vier van de zes productielijnen en ontslaat 500 van de 2.300 werknemers.   ...

Volgens een rapport van Deutsche Bank van deze week liggen de prijzen van Chinese cellen 30 procent lager dan die van Europese concurrenten. Roelofs wil het geen dumpen noemen. ‘Maar met alleen lagere loonkosten kom je niet aan zulke prijzen.’


Red.:   En waar een land als China dit kennelijk wel doet, tevens een goede reden om de markt hiervan af te sluiten.
    En van dezelfde dag:


Uit: De Volkskrant, 22-08-2009, van verslaggever Michael Persson

Interview | Dinsdag komt Darwind, Neerlands hoop in de windindustrie, officieel in handen van het Chinese XEMC

Hollandse molens komen straks uit China

Directeur Van den Brekel roemt de reputatie van de Chinezen. Maar hij zegt ook: jammer. Want 'Nederland beschermt zijn eigen industrie niet'.

Voor de deur van het Utrechtse kantoorgebouw wappert een rode vlag met gele sterren. Binnen staat een Chinees vlaggetje op een vergadertafel, naast een foto van een moderne Hollandse windmolen, omlijst met tulpen en een boerinnetje op klompen. Er loopt een Chinees in de directiekamer.
    Vincent van den Brekel, directeur van de Nederlandse windturbinebouwer Darwind, is net terug uit China, waar hij de fabriek heeft gezien die zijn windmolen gaat bouwen. Dinsdag wordt de deal definitief: Darwind, Neerlands hoop in de windindustrie, wordt overgenomen door de Chinese windturbinebouwer XEMC.
    Natuurlijk is het jammer, zegt Van den Brekel. In 2005 bedachten Nederlandse uitvinders een revolutionaire tandwielloze offshore-windmolen, en richtten het bedrijf Darwind op. Dat werd een jaar later overgenomen door de duurzame duizendpoot Econcern. Toen dat deze zomer failliet ging, ging Darwind mee ten onder. Van den Brekel bekijkt het optimistisch.
'De Chinezen zijn een goede partner. We hebben straks een enorme afzetmarkt.'
...
Waarom is die Chinese afzetmarkt nodig? In Europa worden toch ook veel windmolens op zee gebouwd?
'Hier komen wij veel moeilijker binnen. Elk land beschermt zijn eigen industrie. In Denemarken is Vestas marktleider, in Duitsland Siemens en Enercon, in Spanje Gamesa. Alleen wij hebben geen thuismarkt. Nederland beschermt zijn eigen industrie niet. Als je dat zegt tegen Economische Zaken, zeggen ze: industrie is niet belangrijk, wij zijn een kennisland. Dat klopt, kennis is ook voor ons belangrijk, er zijn nog veel stappen te maken op gebied van aerodynamica, composiettechnologie. Maar die kennis kun je alleen betalen als er een industrie is die het geld verdient voor de investeringen.'

Wat had u dan van de overheid verwacht?
'We hadden best een Nederlandse partij geÔnteresseerd kunnen krijgen, als de overheid afzet had gecreŽerd door sneller windparken te laten bouwen. De overheid doet belabberd weinig. We hebben een regering die commissie op commissie op commissie laat onderzoeken of iets wel innovatief genoeg is, waardoor er nooit eens een keuze wordt gemaakt. Helaas staan de grote jaarlijkse gasbaten een verandering van de bestuurscultuur in de weg.
    'Kijk, de windindustrie is geen tak meer voor kleine spelers. Daarin zijn we misschien naÔef geweest. Je kunt niet zomaar een enkele turbine op zee neerzetten - je zet er vijftig neer, dat kost een miljard of meer. Een energiebedrijf wil best met ons in zee, maar wil dan wel zekerheid dat onze turbines werken, of willen een financiŽle garantie. Daar hebben wij als kleine speler natuurlijk het geld niet voor. Dus zouden we een bankgarantie nodig hebben. Nou, de banken zien ons al aankomen.'

Kon Econcern u daar niet bij helpen?
'Econcern had ook geen eigen geld, het was meer een projectontwikkelaar die ook externe financiering nodig had.'

Wat had u dan bij Econcern te zoeken?
'Het idee was onze turbines te gebruiken in de windparken die zij ontwikkelden. Dan hadden ze ons concept kunnen doorverkopen met een enorme orderportefeuille. Maar we moesten hoe dan ook op zoek naar een grote industriŽle partij, die de benodigde financiŽle garanties kon bieden.'


Red.:   Collectief  falen van deze huidige, rechts-conservatieve en kapitalistische overheid, en het huidige rechts-kapitalistische financieringssysteem.
    Ook voor het midden- en kleinbedrijf kan een Rijnlands investeringsfonds van (groot) voordeel zijn:


Uit: De Volkskrant, 05-01-2010, van verslaggever Frank van Alphen

'Investeren in mkb kan flink renderen'

Interview Martijn Kleijwegt | ‘De overheid kan investeren in het mkb een stuk aantrekkelijker maken.’

De ministeries van Economische Zaken en FinanciŽn willen deze maand nog komen met de opzet van een fonds voor middelgrote- en kleine bedrijven (mkb’ers). De ministeries zijn in gesprek met diverse partijen over fondsen die zowel eigen vermogen als vreemd vermogen aan mkb’ers kunnen verstrekken. Dat is hard nodig omdat van banken weinig heil wordt verwacht. Die hebben het nog te druk met het opvijzelen van hun eigen buffers.
    Een van de gesprekspartners van de overheid is investeerder Martijn Kleijwegt (54). ‘We hebben een generieke regeling bedacht die geldverstrekking aan het mkb stimuleert’, zegt Kleijwegt.
    De ministers Van der Hoeven (EZ) en Bos (FinanciŽn) schreven medio december aan de Tweede Kamer dat ze het toejuichen als investeerders zoals Nederlandse pensioenfondsen meer geld steken in het mkb.
    De gesprekken met pensioenfondsen en andere partijen over een mkb-fonds verlopen moeizamer dan verwacht. Een belangrijk obstakel is het rendement dat de investeerders verlangen. Die komen hun bed niet uit voor een rendement dat niet in verhouding staat tot het risico dat ze lopen.   ...


Red.:   Kortom: het werkt op alle niveaus.
    Een combinatie met een ander speerpunt van Rijnlands beleid: de innovatie middels de academisch campus:


Uit: De Volkskrant, 13-01-2012, van verslaggever Peter de Graaf

Investering 180 miljoen euro om duizenden banen te creŽren en hoger opgeleiden te verleiden

Kenniscampus oppepper Limburg

Tussentitel: Campussen zijn Limburgs tickets to the future - Mark Verheijen - Gedeputeerde Limburg

De provincie Limburg, chemiebedrijf DSM, de universiteit en het Universitair Medisch Centrum in Maastricht gaan de komende tien jaar in totaal 180 miljoen euro investeren in de verdere ontwikkeling van twee kenniscampussen in Geleen en Maastricht.   ...
        Zo krijgt de universiteit een breder onderwijsprogramma, vooral op het gebied van 'science', en een dependance op de chemiecampus in Geleen. Beide campussen worden ook beschouwd als broedplaats voor kleine innovatieve ondernemingen. Het kapitaalfonds dat in het leven wordt geroepen is vooral bedoeld om durfkapitaal te verstrekken aan jonge innovatieve ondernemers die bij gewone banken meestal bot vangen. Ook wordt geÔnvesteerd in gezamenlijke ontwikkelingsfaciliteiten die te duur zijn voor individuele beginnende ondernemers.   ...


Red.:   Het Rijnlandse beleid is de toekomst.
    Er komen steeds meer voorbeelden:


Uit: De Volkskrant, 07-09-2012, van verslaggever Gerad Reijn

Nieuwe 'bank' kleine ondernemers

Nu banken nauwelijks meer geld lenen aan kleine bedrijven hebben ondernemers een eigen kredietinstelling opgezet. Donderdag werd de eerste coŲperatieve semibank gepresenteerd.


Een nieuwe kredietinstelling gaat leningen verstrekken aan kleine ondernemers die bij banken niet meer aan de bak komen. De Kredietunie Midden Nederland (KMN), die donderdag werd gepresenteerd in Leusden, is de eerste uit een reeks cooperatieve semibanken die de komende jaren onder de koepel van Kredietunie Nederland de markt op gaan.
    Volgens de initiatiefnemers zijn er al 26 kredietunies in voorbereiding, waarvan sommige zich richten op een regio, net als de ondernemers uit Leusden en omgeving, en andere op een bedrijfstak. Zo is de garagistenorganisatie Bovag bezig met voorbereidingen en komt een organisatie van bakkers volgend jaar met een eigen kredietunie.
    Initiatiefnemer Roland Lampe zag in 2009 dat de markt voor kleine kredieten snel opdroogde. 'Ik vind het moreel niet in orde als 864 duizend ondernemers geen toegang meer hebben tot bankleningen.' Daarom gaf hij de aanzet. Hij kreeg steun van het ministerie van Economische Zaken, die Tom de Swaan, bekend bankier bij achtereenvolgens ABN Amro en De Nederlandsche Bank, een rapport liet schrijven over de beschikbaarheid van bedrijfskredieten voor kleine ondernemingen. Samen met onder meer econoom Arnoud Boot kwam De Swaan tot de conclusie dat kleine en startende ondernemers een groot probleem hebben om aan kredieten te komen. Zij suggereerden de mogelijkheden van kredietunies te onderzoeken.
    KMN is de eerste, 26 zijn er al in de maak en binnen vijf jaar wil Lampe vijftig van dergelijke zelfhulporganisaties voor ondernemers hebben. KMN zal starten met 50 ŗ 100 leden, allen ondernemers, onder wie bekende namen als consultancybureau Bakkenist. Een deel van deze ondernemers heeft geld, en legt dat in bij de kredietunie. Het andere deel zoekt krediet. Lampe: 'De leden besluiten over het toekennen van die kredietaanvragen. Iedere ondernemer die een lening krijgt, krijgt er een coach bij. Dat is een ondernemer die zelf zijn geld in de kredietunie heeft zitten, dus die is er zeer bij betrokken. Want als er winst overblijft, wordt dat aan de leden uitgekeerd'.
    Volgens Lampe gaat het bijna nooit mis. 'In de VS blijkt maar bij 1 procent van de kredieten van kredietunies een betalingsachterstand te ontstaan.'    ...
    Het oprichten van de kredietunies is het zoveelste teken dat banken hun rol als geldschieters verliezen. Eerder werd duidelijk dat grote ondernemingen steeds vaker buiten een bank geld lenen. Deze week werd nog bekend dat bij het aanleggen van een weg voor het eerst niet een bank maar een pensioenfonds optreedt als financier.    ...

Tussenstuk:
Voorgangers

De bekendste voorgangers van de kredietunies zijn de Raiffeisenbank en de Boerenleenbank (inmiddels samengevoegd tot Rabobank). Die werden opgericht omdat banken weigerden krediet te verstrekken aan kleine boeren. Nu is nog maar een klein deel van Rabo's klanten lid van de coŲperatie.
Wereldwijd zijn kredietunies nog steeds zeer populair. In Ierland is driekwart van de bevolking er lid van. In de Verenigde Staten hadden eind vorig jaar 80 duizend kredietunies bij elkaar 960 miljard dollar (760 miljard euro) aan kredieten uitstaan, evenveel als het balanstotaal van de Rabobank.


Red.:   Goede initiatieven:
    Vermoedelijk gealarmeerd door het feit dat dit zich wel eens zou kunnen ontwikkelen tot een vorm van echte concurrentie voor hen frauduleuze graaiwinkeltjes, komen de banken met hun eigen "initiatief":



Uit: De Volkskrant, 14-02-2013, van verslaggeefster Yvonne Hofs

ING zet weer mes in organisatie
...
Tussenstuk:
Mkb-fonds voor 'ondernemers met goede ideeŽn'

ING heeft het plan opgevat om samen met de andere twee grote banken (ABN Amro en Rabobank) en een aantal grote Nederlandse ondernemingen (bijv. Unilever, Philips) een investeringsfonds voor het midden- en kleinbedrijf op te richten. Bestuursvoorzitter Jan Hommen zou graag zien dat dit fonds het broodnodige kapitaal voor 'ondernemers met goede ideŽen' gaat leveren. 'Nederlandse ondernemingen hebben al veel te veel schulden. Ze hebben eigen vermogen nodig, niet nog meer leningen.' Het Mkb-fonds zou minstens enkele honderden miljoenen euro's moeten bevatten. Dat kapitaal zouden ING en de andere donoren storten in ruil voor een belang in het fonds.


Red.:   Goh, kennelijk allemaal dingen die ze nu niet doen ...
    Een specifiek voorbeeld:


Uit: De Volkskrant, 08-07-2013, door Gerard Reijn

De onderneming

Reders gunnen Thecla graag een order

Haar vader vond schepen bouwen niets voor meisjes en stuurde haar een jaar als au pair naar Frankrijk. Maar Thecla Bodewes liet zich er niet van weerhouden het familiebedrijf over te nemen.


Eindelijk heeft Scheepswerven Bodewes een werf aan zee. Tot nu toe bouwde het bedrijf zijn schepen, ook zeeschepen, op werven diep in het binnenland: in Hasselt (bij Zwolle), en vooral in Meppel, op scheepswerf De Kaap. Het lukte allemaal, daar niet van. 'Maar hier in Harlingen kunnen we veel grotere en zwaardere schepen bouwen, met meer diepgang', zegt Thecla Bodewes, eigenaar en directeur van de groep. In Meppel is 13 meter de maximale breedte, in Harlingen 20 meter.
    Ze kocht de Harlingse werf vorige maand. In de grote hal die ze nu tot haar beschikking heeft, staat het eerste schip al op stapel. Nou ja: scheepje. Een ploegboot, een klein baggerschip dat bedoeld is om havens waarin niet mag worden gebaggerd, uit te schrapen.    ...
    Nederland staat er volgens Thecla Bodewes goed voor als scheepsbouwnatie. Zelfs de gewoonte om het bouwen van complexe scheepsrompen uit te besteden aan lagelonenlanden loont volgens haar nauwelijks. 'Als je ziet hoe veel geld de organisatie daarvan kost, met duur toezicht, met transport, en met tijdsverlies, dan moet het al om een groot casco gaan wil je goedkoper uit zijn.'
    Twee dingen baren haar zorgen. In haar jeugd heeft ze het zien gebeuren: de meisjes hoefden op school geen techniek te doen, maar de jongens moesten wel breien. Gevolg: een dreigend tekort aan technisch personeel. ...
    Nog grotere ergernis betreft de banken. Die doen helemaal niets voor het mkb, en al helemaal niet voor scheepsbouwers. Toen ze de Harlingse werf kocht, was er geen bank die dat wilde financieren. 'Ik kon de werf gelukkig voor heel weinig kopen, en ik kon het geld lenen van familie.'
    Zelfs die order van de Colombiaanse duwboten zou aan haar neus voorbij zijn gegaan als het aan de bank had gelegen. 'Ik was in Zwitserland om die order te tekenen en ik belde mijn bank om het goede nieuws bekend te maken. Ik zeg tegen die directeur: maak de bankgarantie maar klaar. Zegt die man: Thecla, ik zou dat contract maar niet tekenen want ik kan de financiering niet garanderen.'
    Zij had het geluk bij een galadiner een keer naast de allerhoogste baas van diezelfde bank te hebben gezeten, en zijn kaartje te hebben gekregen. Natuurlijk herinnerde deze bankier zich nog de charmante scheepsbouwster die in 2011 nog Ondernemer van het Jaar was. 'Hij liet meteen zijn beste risico-expert komen en binnen een paar dagen was het rond.'


Red.:   Allemaal nationaliseren die banken, en onder andere een paar staatsinvesteringsbanken oprichten.


Naar Rijnlands investeringsfonds Rijnlandmodel lijst , Rijnlandmodel overzicht  , of  site home .