WERELD & DENKEN
 
 

Het Portret van Dorian Gray

18 mei 2008

The Picture of Dorian Gray is de enige roman van dichter en toneelschrijver Oscar Wilde. Het hoofdthema gaat over de waarde van schoonheid, maar het stuk wordt het meest aangehaald vanwege het Faustiaanse thema van de hoofdpersoon die ter wille van het behoud van zijn schoonheid zijn ziel opoffert, waarvan de slechtheid zichtbaar wordt in het portret dat van hem geschilderd is.
    Natuurlijk is dit idee nauwelijks in werkelijke beelden te vangen, maar rechts staan twee impressies van de oorspronkelijke Dorian, en het schilderij hoe het er uiteindelijk uit gaat zien (het laatste door Ivan Albright uit de film The Picture of Dorian Gray van 1945).
    De misrekening van Dorian is natuurlijk dat hij een deal "met de duivel" kan sluiten met voor hem een materieel gewin, zonder daarmee een aantal andere, en natuurlijk veel belangrijkere, zaken op te offeren.
    Iets dergelijks geldt voor het pact dat de westerse beschaving heeft gesloten met het kapitalisme - oftewel het consumentisme en de geldzucht. Dat pact heeft ons een grote materiële rijkdom opgeleverd, maar het is ten koste gegaan van een aantal zaken van hogere, morele, orde .
    Elders op deze site is dit idee uitgewerkt wat betreft de architectuur en stedelijke inrichting, waarvan de voorbeelden rechts komen - het linker van de twee is het humane en kleinschalige van de beschaafde wereld,
       
       
   
       
rechts ziet men het brute grootschalige en het rechtlijnige van het kapitalisme.
    In dit artikel gaat het om wat dit doet met uiterlijk van de personen die deze Doriaanse wandaden plegen - de directeuren van grote bedrijven, de beheerders van de grote kapitalen, en de groepen die deze lieden ondersteunen en bedienen, zoals economen - de groep voor wie maar één ding telt: maximale opbrengst in geld, en die je tezamen kan aanduiden de homo  economicus .
    Het waarnemen van de uiterlijke gevolgen de Doriaanse wandaden begaan door deze mensen kan natuurlijk niet op zo mooie eenduidige wijze geportretteerd worden als in het schilderij van Dorian. Hier is een poging gewaagd door de betrokkenen in groepen te presenteren, en te vergelijken met andere groepen. De galerijenverzameling start met de directeuren, en gaat dan verder , verzameld in Portretten lijst .
 

Naar Psychologische krachten , Portretten lijst , Psychologie lijst , Psychologie overzicht , of site home .